راه های افزایش عمر دستگاه کپی و پرینتر
خرید یک دستگاه کپی یا پرینتر اداری و خانگی ، یک سرمایه گذاری مهم برای هر کسب و کار ، دفتر فنی ، شرکت یا حتی مصارف خانگی به حساب می آید . با توجه به قیمت های بالای تجهیزات اداری و هزینه های سرسام آور قطعات یدکی و مواد مصرفی ، محافظت از این دستگاه ها و نگهداری درست از آن ها از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است . خیلی از افراد تصور می کنند همین که دستگاه چاپ کند کافی است و تا زمانی که دستگاه از کار نیفتاده ، نیازی به رسیدگی ندارد . اما واقعیت این است که دستگاه های فتوکپی و چاپگرها درست مثل خودرو نیاز به سرویس های دوره ای ، مراقبت روزانه ، استفاده از قطعات با کیفیت و رفتار اصولی دارند .
اگر شما هم می خواهید بدانید چطور می توان طول عمر مفید پرینتر و دستگاه کپی را تا چند برابر افزایش داد و از خرابی های ناگهانی ، گیر کردن مداوم کاغذ ، افت کیفیت چاپ و هزینه های سنگین تعمیرات جلوگیری کرد ، این راهنمای جامع و تخصصی برای شما نوشته شده است . ما در این مقاله تمام نکات کلیدی ، تجربی و فنی را به زبان ساده و کاربردی بررسی می کنیم تا دستگاه شما همیشه در بهترین حالت کاری خود باقی بماند .

راه های افزایش عمر دستگاه کپی و پرینتر
چرا افزایش طول عمر پرینتر و دستگاه کپی اهمیت دارد ؟
قبل از اینکه سراغ راهکارها برویم ، بیایید بررسی کنیم که چرا نگهداری اصولی این تجهیزات تا این حد حیاتی است :
- کاهش چشمگیر هزینه های تعمیر و تعویض قطعات : قطعاتی مثل درام ، یونیت لیزر ، فیوزینگ ، ترانسفر رولر و بردهای الکترونیکی قیمت های بسیار بالایی دارند . با مراقبت منظم ، نیاز به تعویض زود هنگام این قطعات نخواهید داشت .
- حفظ کیفیت بالای چاپ : پرینتری که به درستی نگهداری شود ، اسناد را با خطوط تمیز ، بدون لکه و با رزولوشن واقعی چاپ می کند .
- جلوگیری از توقف کار : خرابی یک دستگاه کپی در یک دفتر کار یا مدرسه می تواند فرآیند کاری کل مجموعه را مختل کند .
- کاهش مصرف انرژی و استهلاک برق : دستگاه هایی که فن ها و موتورهای تمیز دارند ، آمپر کمتری می کشند و فشار کمتری به سیستم برق داخلی وارد می شود .
- ارزش بازفروش بالاتر : اگر روزی قصد ارتقای سیستم چاپ خود را داشته باشید ، دستگاهی که خوب نگهداری شده باشد با قیمت بسیار بهتری فروخته می شود .
راه های افزایش عمر دستگاه کپی و پرینتر
1 . انتخاب محل استقرار مناسب دستگاه ( مکان یابی اصولی )
شاید تعجب کنید اما یکی از بزرگ ترین عوامل خرابی دستگاه های چاپگر و کپی ، محلی است که دستگاه در آنجا قرار گرفته است . یک دستگاه پیشرفته حتی با بهترین قطعات ، اگر در محیطی نامناسب قرار گیرد در کمتر از چند ماه دچار افت راندمان می شود .
-
دوری از گرد و غبار و پرز
گرد و غبار دشمن شماره یک چرخ دنده ها ، سنسورهای نوری ، آینه های اسکنر و یونیت لیزر است .
- دستگاه را نزدیک درهای ورودی و پنجره های رو به خیابان قرار ندهید .
- پرینتر را مستقیما روی زمین یا موکت نگذارید ؛ پرز موکت توسط فن های مکنده دستگاه به داخل کشیده می شود و غلتک ها را چرب و لیز می کند .
- همیشه دستگاه را روی یک میز محکم ، تراز و استاندارد بگذارید .
-
تنظیم دما و رطوبت محیط
تغییرات شدید دما و رطوبت بالا تاثیر فاجعه باری روی کاغذ و تونر می گذارد .
- رطوبت بالا باعث چسبیدن کاغذها به یکدیگر و گیر کردن مکرر در مسیر عبور کاغذ می شود . همچنین رطوبت باعث می شود پودر تونر در داخل کارتریج گلوله شود .
- گرمای بیش از حد می تواند بردهای الکترونیکی و بخش هیتر ( فیوزینگ ) را تحت فشار شدید قرار دهد .
- دمای ایده آل برای اتاق نگهداری پرینتر بین 18 تا 24 درجه سانتی گراد و رطوبت استاندارد بین 40 تا 60 درصد است .
-
جریان هوای مناسب و عدم تابش مستقیم نور خورشید
- دستگاه باید حداقل 15 تا 20 سانتی متر از دیوار فاصله داشته باشد تا فن های خنک کننده بتوانند هوا را به گردش درآورند .
- هرگز دستگاه را در معرض تابش مستقیم نور آفتاب قرار ندهید ؛ نور خورشید باعث تغییر فرم قاب های پلاستیکی و خرابی سریع تر غلطک ها و مخازن تونر می شود .

راه های افزایش عمر دستگاه کپی و پرینتر
2 . استفاده از کاغذ مرغوب و نگهداری صحیح از کاغذ
بیش از 60 درصد خطاهای گیر کردن کاغذ ( Paper Jam ) به جنس کاغذ و نحوه نگهداری از آن برمی گردد ، نه خرابی خود دستگاه.
مشخصات کاغذ استاندارد :
- گرماژ مناسب : بیشتر پرینترها و دستگاه های اداری برای کاغذهای 70 تا 80 گرم طراحی شده اند . استفاده از کاغذهای خیلی نازک یا مقواهای ضخیم بدون تنظیمات دستی در سینی ورودی ، فشار بسیار زیادی به موتور و غلتک های کشنده می آورد .
- برش دقیق و بدون پرز : کاغذهایی که برش دستی خورده اند یا پرز زیادی دارند ، سنسورها را پر از گرد کاغذ می کنند و لنزهای اپتیکال را کدر می سازند .
- کاغذ های چروک یا استفاده شده : هیچ وقت از کاغذهایی که سوزن منگنه خورده اند ، چسب دارند یا تاخورده هستند استفاده نکنید . یک منگنه کوچک می تواند درام چند میلیونی دستگاه را در کسری از ثانیه خط بیندازد .
نحوه ذخیره سازی کاغذ :
- بسته های کاغذ را همیشه به صورت افقی و در محیطی خشک و بسته نگهداری کنید .
- قبل از قرار دادن دسته کاغذ در سینی ، حتما آن ها را یک بار ورق بزنید ( فوت کردن یا برگ زدن ملایم ) تا بار الکتریسیته ساکن بین برگه ها آزاد شود و برگه ها به هم نچسبند .
3 . انتخاب کارتریج ، تونر و جوهر اصلی و با کیفیت
مواد مصرفی بی کیفیت مثل بنزین تقلبی برای یک خودروی سوپر اسپرت هستند. استفاده از پودر تونر نامرغوب یا جوهرهای غیر استاندارد یکی از سریع ترین راه ها برای سوزاندن هد چاپگر یا از بین بردن یونیت درام است .
تونر و پودر باکیفیت برای پرینترهای لیزری :
- پودرهای ارزان قیمت و غیر استاندارد ذرات ناهمگون دارند و نقطه ذوب آن ها تنظیم نیست . این موضوع باعث می شود پودر روی کاغذ نپزد و در تمام بخش های داخلی دستگاه پخش شود .
- کارتریج های طرح متفرقه معمولا زودتر نشتی می دهند و ضایعات تونر را به بخش های الکترونیکی سرازیر می کنند .
- برای تهیه انواع کارتریج ها و ملزومات باکیفیت و متناسب با انواع دستگاه ها ، فروشگاه های تخصصی مثل مجموعه کونیکا پرینتر گزینه ای مطمئن برای مشاوره و تهیه قطعات استاندارد محسوب می شوند .
جوهر اصلی برای پرینترهای جوهرافشان :
- استفاده از جوهرهای نامرغوب سریعا باعث انسداد نازل های میکروسکوپی هد چاپ می شود .
- هد پرینتر جوهر افشان بخش بسیار حساسی است و در صورت خشک شدن یا سوختن ، تعمیر آن تقریبا با خرید یک پرینتر نو برابری می کند .

راه های افزایش عمر دستگاه کپی و پرینتر
4. راهنمای تمیزکاری و نظافت منظم و اصولی پرینتر
تمیز کردن مداوم دستگاه یکی از ساده ترین و در عین حال معجزه آساترین اقدامات برای بالا بردن عمر مفید چاپگرها است .
-
تمیز کردن شیشه اسکنر و فیدر ( ADF )
لکه های چربی دست ، گرد و خاک یا لکه های غلط گیر روی شیشه اسکنر باعث افتادن خطوط سیاه روی صفحات کپی می شود .
همیشه از یک پارچه میکرو فایبر بدون پرز و نم دار با شیشه پاک کن ملایم استفاده کنید . ( هرگز مایع را مستقیما روی شیشه اسپری نکنید ، بلکه روی دستمال اسپری کنید ) .
-
تمیز کردن غلطک های کاغذ کش ( Pickup Rollers )
به مرور زمان گرد کاغذ و جوهر روی لاستیک پیکاپ رولر می نشیند و سطح آن را صاف و لیز می کند . می توانید با یک پد پنبه ای آغشته به مقدار بسیار کمی آب مقطر یا الکل ایزوپروپیل ، سطح این غلطک ها را به آرامی تمیز کنید تا خاصیت چسبندگی و کشندگی اولیه خود را بازیابند .
-
زدودن گرد و غبار داخلی
به هیچ عنوان داخل پرینتر فوت نکنید و از جاروبرقی های معمولی با لوله های پلاستیکی بدون محافظ استفاده نکنید ، چرا که الکتریسیته ساکن لوله جاروبرقی می تواند چیپ ها و آی سی های مادربرد دستگاه را بسوزاند .
برای تمیز کردن غبار داخلی از بلوور ( دمنده باد ) با فاصله مناسب یا جاروبرقی های مخصوص تونر با فیلتر هپا استفاده کنید .
5. رعایت چرخه کار ماهانه و جلوگیری از فشار بیش از حد ( Duty Cycle )
هر دستگاه پرینتر یا فتوکپی یک توان اسمی و توان کاربردی مشخص دارد که در کاتالوگ فنی آن قید شده است .
- Duty Cycle چیست ؟ حداکثر تعداد صفحاتی است که یک دستگاه می تواند در طول یک ماه چاپ کند بدون اینکه به قطعات داخلی آن فشار بیاید .
- چاپ های حجیم و پیوسته : اگر دستگاه شما یک پرینتر رومیزی کوچک است ، نباید با آن پرینت های 500 تایی یکجا بگیرید. قطعات داخلی مثل فیلم فیوزینگ و لامپ هیتر به شدت داغ می شوند .
- قانون طلایی : برای پرینت های پر حجم ، به صورت دسته های 50 تا 100 تایی چاپ بگیرید و بین هر دسته 5 تا 10 دقیقه به دستگاه استراحت دهید تا سیستم خنک کننده بتواند دمای قطعات را پایین بیاورد .
6. رفتار صحیح هنگام گیر کردن کاغذ ( Paper Jam )
یکی از شایع ترین دلایلی که باعث شکستن چرخ دنده ها و صدمه به سنسورها می شود ، رفتار خشن و اشتباه کاربران در زمان گیر کردن کاغذ در دستگاه است.
راهنمای خارج کردن اصولی کاغذ گیر کرده :
- اول از همه دستگاه را خاموش نکنید تا پیام و موقعیت دقیق گیر کردن روی صفحه نمایش مشخص باشد .
- درب های دستگاه را باز کنید و مسیر حرکت کاغذ را بررسی کنید .
- همیشه کاغذ را در جهت حرکت طبیعی آن به سمت بیرون بکشید . کشیدن کاغذ به صورت بر عکس باعث آسیب به سنسورهای اهرمی و چرخ دنده های ظریف می شود .
- کاغذ را با هر دو دست و با کشش یکنواخت و ملایم خارج کنید تا تکه تکه نشود .
- هرگز از اجسام نوک تیز مثل قیچی ، چاقو ، پیچ گوشتی یا موچین برای درآوردن تکه های کاغذ از داخل فیوزینگ یا درام استفاده نکنید. این کار رولر فیوزینگ و سطح حساس درام را برای همیشه خراب می کند .

راه های افزایش عمر دستگاه کپی و پرینتر
7. استفاده از محافظ برق و سیستم تغذیه پایدار
نوسانات برق شبکه یکی از قاتلان خاموش بردهای پاور ( Power Board ) و بردهای فرمتر دستگاه های چاپگر هستند .
- پرینترهای لیزری در لحظه گرم شدن هیتر ، جریان برق بالایی ( آمپر لحظه ای ) می کشند . اگر سیم کشی ضعیف باشد یا دستگاه به یک سه راهی نامرغوب متصل باشد ، با افت ولتاژ شدید مواجه می شود .
- حتما از یک محافظ برق استاندارد با توان مناسب برای پرینتر استفاده کنید .
- اگر در مناطقی با افت ولتاژ یا قطعی مکرر برق هستید ، استفاده از استابلایزر یا دستگاه های UPS با خروجی سینوسی خالص توصیه می شود .
8 . آپدیت فریمور و استفاده از درایورهای رسمی
بسیاری از افراد از نقش مهم نرم افزار در حفظ سلامت فیزیکی دستگاه غافل هستند .
- شرکت های سازنده با ارائه به روزرسانی ( Firmware ) ، کنترل ولتاژها ، زمان بندی چرخش موتورها و عملکرد سیستم های سرمایشی را بهینه می کنند .
- همیشه جدیدترین نسخه درایور رسمی را از سایت مرجع سازنده دانلود کنید . درایورهای غیر رسمی ممکن است دستورات نادرستی به پرینتر ارسال کنند و باعث ایجاد هنگی های مکرر یا حرکت اشتباه یونیت اسکنر شوند .
9 . برنامه ریزی برای سرویس های دوره ای ( PM یا Preventive Maintenance )
حتی اگر تمام نکات بالا را مو به مو رعایت کنید ، برخی قطعات به مرور زمان تمام می شوند و نیاز به تعویض یا روغن کاری دارند . سرویس های دوره ای شامل موارد زیر است :
- روغن کاری چرخ دنده ها با گریس های مخصوص و نسوز سیلیکونی .
- بررسی وضعیت تسمه ها و کلاچ های تغذیه کاغذ .
- تعویض به موقع بلید ( وایپر بلید ) برای جلوگیری از آسیب دیدن درام .
- تخلیه و تمیز کردن مخزن ضایعات تونر ( Waste Box ) قبل از سرریز شدن به داخل دستگاه .
اگر در مجموعه خود از دستگاه های چندکاره و اداری حرفه ای استفاده می کنید ، توصیه می شود هر 6 ماه یک بار یا بعد از هر 20 هزار برگ چاپ ، دستگاه توسط یک تکنسین مجرب بازبینی شود . برای انتخاب دستگاه هایی با استهلاک پایین یا دریافت قطعات اصلی ، مشاوره گرفتن از متخصصان با سابقه در زمینه ماشین های اداری همچون تیم کونیکا پرینتر می تواند خیال شما را از هر نظر راحت کند .
جدول مقایسه ای عادات درست و نادرست در نگهداری دستگاه های کپی و پرینتر
برای اینکه مروری سریع بر نکات گفته شده داشته باشید ، جدول زیر را همیشه به خاطر بسپارید :
نتیجه گیری
طول عمر مفید یک دستگاه کپی و پرینتر بیش از هر چیز به نحوه رفتار و مراقبت شما بستگی دارد . دستگاه های چاپ ابزارهای مکانیکی و الکترونیکی حساسی هستند که در صورت رفتار صحیح ، می توانند سال های طولانی بدون افت کیفیت و خرابی کار کنند .
با رعایت نکاتی ساده اما فوق العاده کاربردی مانند : انتخاب کاغذ استاندارد ، خرید مواد مصرفی باکیفیت ، قرار دادن دستگاه در شرایط محیطی مناسب ، استفاده از محافظ برق و انجام سرویس های منظم ، شما نه تنها هزینه های اداری خود را به شدت کاهش می دهید ، بلکه خیالتان از بابت کارکرد بی وقفه و کیفیت عالی خروجی چاپ ها برای همیشه آسوده خواهد بود .
سوالات متداول
-
چند وقت یک بار باید کارتریج یا دستگاه کپی را سرویس کنیم ؟
بستگی به میزان استفاده شما دارد . در مصارف دفتری با حجم متوسط ، یک سرویس عمومی هر 6 ماه یک بار کافی است . برای مصارف سنگین چاپ و تکثیر ، بهتر است بعد از هر بار تعویض چند باره کارتریج یا هر 3 ماه یک بار سرویس کامل انجام شود .
-
آیا شارژ مکرر کارتریج به دستگاه آسیب می زند ؟
اگر شارژ توسط افراد بی تجربه با پودر بی کیفیت انجام شود ، قطعا باعث نشتی تونر به داخل بردها و یونیت های دستگاه شده و صدمات جدی می زند . اما اگر کارتریج توسط متخصص و با قطعات مصرفی باکیفیت ( نظیر درام و مگنت نو ) شارژ شود ، مشکلی پیش نخواهد آمد.
-
چرا پرینتر من بعد از چند صفحه داغ می کند و سرعت آن کم می شود ؟
این حالت مکانیسم حفاظتی دستگاه برای جلوگیری از سوختن فیوزینگ و برد است . هنگامی که دستگاه داغ می شود ، به صورت خودکار سرعت را پایین می آورد تا خنک شود . بهتر است دستور چاپ های پرحجم را به بخش های کوچک تر تقسیم کنید .
-
چگونه می توان خطوط سفید یا تیره روی برگه های چاپ شده را برطرف کرد ؟
خطوط سفید معمولا نشانه اتمام تونر یا کثیفی یونیت لیزر و مگنت است . خطوط تیره و سیاه مداوم نیز نشانه خط افتادن روی درام یا پر شدن مخزن ضایعات کارتریج است که نیاز به بررسی و تعویض دارد .